Chương 4: Lỗ hổng ở hàm kích hoạt

“Tin cô?”

Cẩn Hành nhếch mép, nụ cười lạnh đến thấu xương.

“Tôi chỉ tin dữ liệu, mà dữ liệu thì không biết nói dối.”

Anh rút một chiếc USB màu đen từ túi áo, cắm vào máy tính của tôi.

“Vốn dĩ tôi không định xen vào chuyện của đám trẻ con các người. Nhưng cô đã dám chiếu một đoạn video rác với kỹ xảo rẻ tiền làm bẩn mắt tôi ngay giờ bảo vệ đồ án, vậy tôi nghĩ mình nên tặng cô một món quà đáp lễ.”

Ngón tay anh lướt nhanh trên bàn phím, và màn hình hiện ra hàng loạt tin nhắn: lịch sử trò chuyện Telegram giữa tài khoản của Thanh Liên với một tài khoản ẩn danh. Cô ta thuê người viết mã độc để gài vào USB của tôi, khiến video tự phát đúng lúc tôi thuyết trình. Số tiền chuyển, thời điểm, địa điểm, tất cả được ghi rành rọt tới từng dấu phẩy.

“Cô tưởng dùng Telegram thì tin nhắn được mã hóa đầu cuối, không ai tìm ra?” Cẩn Hành hừ lạnh. “Với trình độ hacker hạng bét của kẻ cô thuê, tôi chỉ mất đúng ba phút để bẻ khóa và trích xuất toàn bộ dữ liệu.”

Tôi trố mắt nhìn anh. Tên học bá này lại ra tay giúp tôi, mà còn moi được cả những bằng chứng sâu hơn thứ tôi chưa kịp đào tới. Hào quang nam chính quả nhiên không thể đùa. Chỉ là kiếp này hào quang ấy đang vả thẳng vào mặt nữ chính.

Thầy chủ nhiệm giận đến mức đập bàn rầm rầm.

“Tạ Thanh Liên, Mạnh Tuấn Khải, hai em theo tôi lên phòng giáo vụ ngay! Lần này tôi không dừng ở cảnh cáo. Tôi sẽ đề nghị ban giám hiệu đuổi học cả hai, vì vu khống, bôi nhọ danh dự người khác và vi phạm nặng đạo đức sinh viên!”

Hai chữ “đuổi học” khiến chân Thanh Liên mềm nhũn và cô ta khuỵu xuống sàn. Lần này không phải diễn mà là sụp đổ thật. Tuấn Khải đứng cạnh cũng thẫn thờ, mặt đầy hối hận lẫn sợ hãi. Bảo vệ trường áp giải cả hai ra khỏi phòng, trong tiếng bàn tán chỉ trỏ của hàng trăm sinh viên.

Căn phòng dần lắng lại. Thầy chủ nhiệm hắng giọng, cố lấy lại vẻ nghiêm trang.

“Được rồi, sự cố đã giải quyết xong. Kỷ Vân Thư, em tiếp tục bài thuyết trình đi.”

Tôi gật đầu, thở sâu, xóa hết tàn tích của đoạn video rác khỏi máy rồi mở lại file đồ án. Lúc đó mắt tôi tình cờ chạm vào mắt Cẩn Hành. Anh dựa người vào mép bàn giám khảo, khoanh tay trước ngực, khóe môi hơi nhếch, ánh nhìn thoáng chút mong đợi.

“Để tôi xem cô dọn rác xong thì mang lên mâm được món gì ngon.”

Giọng anh trầm thấp, chỉ đủ để mình tôi nghe.

Tôi nhướng mày, mỉm cười tự tin.

“Học bá Chu, hào quang của thuật toán này sẽ làm anh chói mắt đấy. Nhớ đeo kính râm đi.”

Tôi bắt đầu lại phần thuyết trình. Lần này mọi thứ êm ru. Tôi nói trôi chảy và mạch lạc về mô hình mạng nơ-ron nhân tạo kết hợp tối ưu bầy đàn; từng dòng code, từng biểu đồ hiện lên mượt mà, lập luận khít khao, không chừa kẽ hở nào. Ánh mắt Cẩn Hành đổi dần: sự giễu cợt lạnh nhạt lúc đầu tan đi, nhường chỗ cho sự tập trung và chút kinh ngạc. Anh gật đầu liên tục, thi thoảng ghi vài dòng vào sổ. Tôi chốt bài bằng một dự báo chuẩn xác về mã cổ phiếu X trong tuần tới.

Cả phòng lặng đi mấy giây, sau đó tiếng vỗ tay giòn tan nổ ra. Thầy chủ nhiệm cười tươi, khen tôi tiến bộ vượt bậc.

Tôi mỉm cười cúi chào, quay sang nhìn Cẩn Hành. Anh đã ngừng ghi chép, ngước mắt nhìn tôi.

“Thế nào?”

Tôi hất cằm, giọng khiêu khích.

“Vòng lặp for của tôi lần này hết thừa thãi rồi chứ?”

Cẩn Hành đứng thẳng dậy, bước đến gần, cúi xuống ghé sát tai tôi. Hơi thở ấm nóng phả vào vành tai khiến tôi hơi giật mình.

“Khá khen cho sự nỗ lực.”

Giọng anh trầm khàn, mang theo ý vị sâu xa.

“Nhưng thuật toán của cô vẫn còn một lỗ hổng nhỏ ở hàm kích hoạt. Tối nay tám giờ mang laptop đến thư viện, tôi sẽ dạy cô cách vá nó.”

Anh nói xong liền quay đi, bỏ tôi đứng ngẩn người trên bục. Cuồng code đến mức này luôn sao? Vừa vả xong trà xanh lại định hành tôi bằng thuật toán. Mà sao tim tôi đập nhanh vậy nhỉ? Khỉ thật, hào quang nam chính đúng là chất độc.

Đúng tám giờ tối, tôi mang bộ mặt dày cùng chiếc laptop nặng trịch tới thư viện. Tôi không sợ lời đe dọa của Cẩn Hành; chỉ là lòng tự trọng của một dân phân tích dữ liệu chuyên nghiệp không cho phép tôi để code của mình tồn tại lỗ hổng. Hơn nữa, xem nam chính nguyên tác giở trò gì cũng là thú tiêu khiển thanh nhã của kẻ xuyên không.

Giờ đó thư viện khá vắng, nên tôi nhanh chóng thấy Cẩn Hành ngồi ở một góc kín, trước mặt là laptop sáng đèn, từng dòng code chạy không ngừng. Dưới ánh đèn vàng nhạt, gương mặt góc cạnh của anh bớt lạnh mấy phần mà thêm vẻ quyến rũ. Phải thừa nhận tác giả cuốn truyện não tàn này tả nhan sắc nam chính khá chuẩn: khuôn mặt như do thượng đế tỉ mẩn chạm khắc, góc nghiêng thần thánh đủ sức hạ gục cả đám thiếu nữ.

Tôi kéo ghế ngồi phịch xuống đối diện anh, đặt mạnh laptop lên bàn.

“Học bá Chu, tôi tới rồi. Lỗ hổng ở đâu? Chỉ ra xem nào. Nếu anh dám bắt bẻ mấy cái lỗi vặt kiểu thụt lề không đều, tôi sẽ úp luôn cái laptop này vào mặt anh đấy.”

Cẩn Hành ngước lên nhìn bộ dạng hầm hầm của tôi, khóe môi thoáng cong lên rất mờ. Anh chẳng nói gì, chỉ với tay kéo laptop của tôi sang phía mình, lạch cạch bấm vài phím rồi xoay màn hình lại cho tôi xem.

“Dòng một trăm hai mươi tám. Cô chọn hàm sigmoid làm hàm kích hoạt. Nhưng dữ liệu chứng khoán vừa lớn vừa nhiễu, hàm đó sẽ gây vanishing gradient, đạo hàm bị triệt tiêu, mô hình học chậm đi. Chuyển sang ReLU thì tốc độ xử lý tăng ít nhất ba mươi phần trăm.”

Tôi chớp mắt nhìn chằm chằm dòng code. Mẹ kiếp, anh ta nói đúng. Kiếp trước tôi vẫn dùng ReLU cho các mô hình lớn, nhưng lần này vì vội ra oai với Chu Cẩn Hành, tôi chọn sigmoid cho có vẻ phức tạp và học thuật, ai ngờ bị anh bắt bài.

“Thấy chưa?” Cẩn Hành tựa lưng vào ghế, khoanh tay, nhìn tôi từ trên cao. “Làm màu thì giỏi, kiến thức nền tảng lại thủng lỗ chỗ. Cô tưởng dùng mấy thuật toán đao to búa lớn là qua mắt được tôi?”

Tôi cắn môi, mặt nóng ran vì bị nam chính vả mặt về chuyên môn. Cảm giác này còn cay hơn ăn mù tạt. Nhưng tôi là ai chứ? Tôi là Kỷ Vân Thư phiên bản 2.0, mỏ hỗn không sợ trời không sợ đất.

“Thì sao?” Tôi hất cằm cãi cùn. “Code chạy ra kết quả đúng là được rồi. Anh bắt bẻ làm gì? Định trừ điểm tôi à?”

“Tôi đã cho cô điểm A rồi.”

Cẩn Hành nói nhàn nhạt, ánh mắt thâm thúy nhìn thẳng vào tôi.

“Nhưng tôi không thích thấy một sản phẩm lỗi. Đặc biệt là sản phẩm của…” Anh ngập ngừng, như đang tìm từ thích hợp.

“Của ai?” Tôi nhướng mày tò mò.

“Của một người có tiềm năng nhưng lại thích làm trò con bò.”

Anh quăng một câu xanh rờn rồi quay về với màn hình của mình, chẳng thèm nhìn tôi nữa. Tôi nghẹn họng. Khen thì khen cho trót, tại sao cứ phải chêm thêm một câu chọc tức? Cái miệng hỗn bẩm sinh quả không sai. Thảo nào trong nguyên tác anh ta chỉ nhẹ giọng với mỗi nữ chính bạch liên hoa.

Nghĩ đến nữ chính, tôi chợt nhớ ra một chuyện. Tôi gõ ngón tay lên bàn, kéo sự chú ý của anh.

“Hôm nay ở phòng bảo vệ, sao anh lại giúp tôi moi tin nhắn của Tạ Thanh Liên? Đừng nói anh đột nhiên phát hiện vẻ đẹp tiềm ẩn của tôi rồi yêu thầm tôi đấy nhé.”

Tôi cố tình trêu chọc, nheo mắt chờ phản ứng. Trong kịch bản sảng văn, nữ phụ phản diện vốn hay ảo tưởng sức mạnh, tôi cũng phải diễn cho tròn vai.

Cẩn Hành khựng lại một giây rồi từ từ ngẩng lên, nhìn tôi như nhìn một sinh vật ngoài hành tinh.

“Kỷ Vân Thư, cô có biết bệnh ảo tưởng sức mạnh giai đoạn cuối chữa được bằng cách úp mặt vào xô nước đá không?” Anh đáp lạnh tanh. “Tôi nói rồi, tôi ghét kẻ ăn cắp và kẻ làm bẩn mắt tôi. Tạ Thanh Liên phạm quy tắc của tôi nên tôi xử cô ta. Chỉ vậy. Có liên quan gì đến cô?”

“Thế à?” Tôi bĩu môi. “Vậy mà tôi cứ tưởng anh bị nghiệp quật, vì trước đây dung túng cho cô ta.”

“Dung túng?” Cẩn Hành cau mày. “Tôi dung túng cô ta lúc nào?”

“Ủa, chẳng phải lần nào cô ta khóc lóc ăn vạ anh cũng bênh sao? Chẳng phải anh vẫn xem cô ta là đóa sen trắng thuần khiết không nhiễm bụi trần?”

Tôi nói một mạch, lôi hết các tình tiết cẩu huyết của nguyên tác ra để trêu anh. Cẩn Hành nhìn chằm chằm vào tôi, ánh mắt từ kinh ngạc chuyển sang khó hiểu, cuối cùng đọng lại ở sự bực bội. Anh đóng sập laptop; tiếng “cạch” vang lên giữa sự yên tĩnh của thư viện.

“Kỷ Vân Thư, não cô bị vào nước à?”

Giọng anh trầm xuống, mang theo cơn giận kìm nén.

“Tôi chưa từng bênh vực Tạ Thanh Liên. Tôi chỉ không để tâm đến trò mèo của các người. Với tôi, cô ta hay cô trước đây đều ồn ào phiền phức như nhau.”

Tôi giật mình. Khoan đã, kịch bản có gì sai sai. Nguyên tác viết Chu Cẩn Hành yêu Tạ Thanh Liên say đắm cơ mà, sao giờ anh ta lại chê cô ta ồn ào phiền phức? Hay sự có mặt của tôi đã tạo ra hiệu ứng cánh bướm, làm đảo lộn toàn bộ thiết lập nhân vật của nam chính?

Nhìn vẻ ngơ ngác của tôi, Cẩn Hành có lẽ nhận ra mình hơi lỡ lời. Anh hắng giọng, quay mặt đi.

“Nhưng dạo này cô bớt não tàn hơn một chút. Ít nhất cô cũng biết dùng não để viết code, dù code vẫn còn rác.”

Tôi bật cười sảng khoái, chẳng buồn giấu. Hóa ra anh học bá lạnh lùng này cũng có lúc luống cuống.

“Được rồi, tôi ghi nhận lời khen chân thành của anh. Để báo đáp, ngày mai tôi mời anh một ly trà sữa. Trà sữa full topping, không phải trà xanh ủ phèn đâu nhé.”

Cẩn Hành liếc tôi một cái, khóe môi lại nhếch lên. Nhưng lần này không còn là nụ cười trào phúng, mà là một nụ cười thật sự, dù rất nhẹ.

“Tôi không uống đồ ngọt. Mua cho tôi một ly Americano đá.”

“Chốt đơn!”

Tôi búng tay đánh tách, xách laptop đứng dậy.

“Mai gặp lại, học bá Chu nhớ chuẩn bị tinh thần xem tôi tối ưu hóa cái hàm ReLU của anh nhé.”

Tôi huýt sáo rời thư viện, lòng nhẹ tênh. Chuyện với nữ chính coi như xong, còn nam chính hóa ra không đáng ghét như nguyên tác tả. Cuộc đời xuyên không của tôi xem chừng cũng dễ chịu. Nhưng tôi nhầm. Sóng gió chưa bao giờ thật sự nghỉ; nó chỉ lặng đi để dồn sức cho một cơn bão lớn hơn, và cơn bão ấy mang tên gia đình hào môn của Kỷ Vân Thư.