Chương 5: Lá thư nặc danh, buổi đối chất ở hội trường và cái bẫy trong dòng mã bốn trăm linh bốn

“Sơ Đồng!” Giọng hốt hoảng của hiệu trưởng Thôi vang lên. Ông sải bước vào, trán rịn mồ hôi lạnh, trong tay là tập hồ sơ in dấu đỏ của viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia.

“Thầy Thôi, có chuyện gì mà gấp vậy?” Tôi lười biếng rời mắt khỏi màn hình, xoay ghế lại.

“Chuyện lớn rồi.” Ông đặt phịch tập hồ sơ lên bàn tôi, giọng run run. “Ban nãy viện Hàn lâm gửi công văn khẩn đến trường. Họ nhận được một lá thư nặc danh tố cáo em gian lận trong kỳ thi tuyển chọn đặc biệt và ăn cắp thành quả nghiên cứu của người khác để mạo danh Zero.”

Tôi hơi nhướng mày, ánh mắt xẹt qua tia lạnh. “Ồ, tố cáo tôi ăn cắp của ai?”

“Của… Nhan Nhược Hân.” Ông lau trán, mặt đầy bế tắc. “Kẻ nặc danh gửi kèm hàng loạt bằng chứng, gồm các bản thảo viết tay những phương trình cốt lõi của ba bài báo em đã công bố. Nét chữ trên đó hoàn toàn trùng với chữ của Nhược Hân. Hơn nữa, thời gian lưu các tệp kỹ thuật số trên máy cá nhân của cô ta còn sớm hơn ngày bài báo xuất bản nửa năm.”

Tôi khẽ cười khẩy. Quả nhiên chó cùng dứt giậu. Chấn Hưng không dám đụng vào tôi vì dự án Logistics AI, nên ông ta chọn một nước cờ hiểm hơn: xóa sạch danh phận Zero của tôi. Chỉ cần tôi bị kết luận là kẻ giả mạo, tôi sẽ bị đuổi khỏi Lam Sơn, bị giới học thuật phong sát, còn hợp đồng bản quyền thuật toán AI sẽ bị tuyên vô hiệu.

Khi đó ông ta có thể danh chính ngôn thuận cướp thuật toán từ tay Nhược Hân, kẻ sẽ là Zero hàng thật trong mắt công chúng. Một mũi tên trúng hai đích: vừa gỡ thể diện cho con gái cưng, vừa nuốt trọn miếng mồi béo bở.

“Thầy nghĩ sao về chuyện này?” Tôi bình thản tựa lưng, đan hai tay vào nhau.

“Đương nhiên tôi không tin.” Hiệu trưởng Thôi khẳng định chắc nịch. “Tôi tận mắt thấy em giải bài ma trận kề hôm đó, khí chất và tư duy ấy không thể giả. Nhưng bằng chứng họ đưa ra quá hoàn hảo. Viện Hàn lâm rất coi trọng đạo đức học thuật; ngày mai họ sẽ cử đoàn thanh tra do đích thân giáo sư Lương, viện trưởng viện toán học dẫn đầu. Xuống trường đối chất công khai nếu em không chứng minh được mình trong sạch.” Ông bỏ lửng câu. “Mà tôi hiểu hậu quả nặng nề đến mức nào.”

“Đối chất công khai?” Khóe môi tôi cong thành nụ cười nguy hiểm. “Tuyệt lắm. Tôi đang lo Nhược Hân trốn kỹ quá, không có cớ lôi cô ta ra ánh sáng. Lần này tôi sẽ cho cô ta sân khấu hoành tráng nhất để diễn nốt vở kịch này.”

Hôm sau, hội trường lớn của học viện Lam Sơn đông nghẹt, không khí căng đến ngạt thở. Hàng trăm học sinh, giáo viên và phóng viên các tờ báo giáo dục hàng đầu có mặt đông đủ. Trên bục danh dự, giáo sư Lương cùng ba chuyên gia cấp cao của viện Hàn lâm ngồi nghiêm nghị lạnh lùng. Nhược Hân đã trở lại: đồng phục trắng tinh khôi, tóc xõa ngang vai, gương mặt nhợt nhạt tiều tụy nhưng mang vẻ kiên cường bất khuất của một nạn nhân đứng lên đòi công lý.

Nhan Chấn Hưng ngồi hàng ghế phụ huynh đầu tiên, vắt chéo chân, khóe môi thoáng nụ cười tự mãn. Tôi bước vào trong bộ đồng phục đen quen thuộc, ung dung lười biếng như dạo vườn nhà.

“Nhan Sơ Đồng.” Giáo sư Lương gõ búa gỗ xuống bàn, cắt ngang những tiếng xì xào, giọng vang uy nghiêm. “Chúng tôi nhận được cáo buộc em dùng thủ đoạn công nghệ cao đánh cắp dữ liệu từ máy tính cá nhân của bạn Nhan Nhược Hân, rồi mạo danh Zero để công bố các công trình nghiên cứu. Em có gì biện minh không?”

Tôi đứng giữa hội trường, ngước nhìn ông, giọng nhạt: “Thưa giáo sư, em không có gì để biện minh cho những thứ không tồn tại.”

“Ngụy biện!” Nhược Hân bật dậy, nước mắt lưng tròng, chỉ vào tôi. “Sơ Đồng, cậu đã cướp mọi thứ của tớ! Cậu dùng tiền mua chuộc hacker bẻ khóa máy tính của tớ, lấy cắp toàn bộ bản thảo nghiên cứu tớ thức trắng hàng trăm đêm mới làm xong. Cậu cướp danh hiệu Zero, cướp sự tín nhiệm của nhà trường, thậm chí còn ép tớ quỳ xách giày cho cậu để thỏa mãn sự tự ti của một kẻ ăn cắp!”

Lời buộc tội đẫm nước mắt ấy lập tức khuấy lên phẫn nộ trong hội trường. Những người từng bị tôi lấn lướt giờ như bắt được phao, đồng thanh: “Đồ không biết xấu hổ! Đuổi nó đi, trả lại sự trong sạch cho Nhược Hân!”

Giáo sư Lương nhăn trán, bảo trợ lý mở máy chiếu. Trên màn hình lớn hiện hình các trang bản thảo viết tay chi chít công thức toán học phức tạp. “Nhan Sơ Đồng, em giải thích sao về những bản thảo này? Chuyên gia giám định bút tích xác nhận một trăm phần trăm là chữ của Nhan Nhược Hân. Hơn nữa phân tích mực in cho thấy chúng được viết cách đây hơn một năm, trước cả khi em chuyển đến Lam Sơn.”

Tôi liếc lên màn hình: quả nhiên Chấn Hưng làm rất cẩn thận. Ông ta đã chi một khoản khổng lồ thuê chuyên gia làm giả tinh vi nhất, dùng giấy và mực cũ để đánh lừa cả máy giám định. Nhược Hân nhìn tôi, mắt lóe lên vẻ đắc thắng điên cuồng: Mày xong đời rồi: nét chữ của tao, mốc thời gian của tao, mày lấy gì mà lật ngược?

Tôi khẽ thở dài, lắc đầu. “Giáo sư Lương.” Giọng tôi trong trẻo bình thản giữa tiếng ồn hội trường. “Bản thảo có thể làm giả, chữ viết có thể bắt chước, tuổi mực in cũng có thể dùng hóa chất đẩy nhanh quá trình oxy hóa. Những bằng chứng vật lý ấy trong mắt người am hiểu công nghệ chỉ là trò trẻ con.”

“Vậy em có bằng chứng nào thuyết phục hơn không?” Ông nhíu mày.

“Có chứ.” Tôi mỉm cười, chậm rãi bước lên bục. “Toán học không giống ngữ văn. Một người có thể học thuộc một bài thơ nhưng không thể học thuộc tư duy logic của người khác. Nếu Nhược Hân thực sự là Zero thì tư duy của cô ta phải tương xứng với những gì cô ta đã viết.” Tôi cầm bút laser, chiếu vào dãy phương trình dài trên màn hình. Phần cốt lõi của bài báo thứ hai mang tên Zero. “Nhan tiểu thư.” Tôi quay sang cô ta, ánh mắt sắc như dao.

“Cô nói đây là công trình tâm huyết của cô. Vậy cô giải thích cho tôi và các chuyên gia ở đây: tại sao ở bước mười bốn của chứng minh, cô dùng phép biến đổi Fourier lượng tử thay vì phương pháp giải tích thông thường?”

Mặt Nhược Hân hơi cứng, cô ta cắn môi, vận hết công suất để nhớ những gì Chấn Hưng ép học thuộc suốt mấy ngày qua. “Bởi vì… không gian Hilbert trong bài toán này có số chiều vô hạn.” Cô ta hít sâu, trả lời trôi chảy, tự tin. “Dùng phép biến đổi Fourier lượng tử sẽ tối ưu hóa ma trận tính toán, giảm thiểu sai số tiệm cận.”

Đám đông gật gù, phóng viên ghi chép, ngay cả giáo sư Lương cũng khẽ gật đầu tán thưởng: hoàn toàn chính xác. Chấn Hưng ngồi dưới khẽ nhếch mép đắc ý. Ông ta lường trước tôi sẽ dùng học thuật làm khó nên đã mời hẳn nhóm giáo sư toán hàng đầu thế giới phân tích và soạn sẵn kịch bản cho Nhược Hân học thuộc.

“Rất xuất sắc.” Tôi vỗ tay hai cái, nụ cười càng lúc càng sâu. “Không sai một chữ so với sách giáo khoa. Nhưng…” Tôi ngừng một nhịp, ánh mắt đột ngột lạnh buốt, ghim chặt vào cô ta. “Cô có biết trong bản thảo gốc của bài báo này, tôi đã cố tình để lại một cái bẫy logic cực tinh vi mà chỉ tác giả thật sự mới nhận ra không?”

“Không…” Nhược Hân giật mình, mắt mở to hoảng loạn. Cái bẫy logic? Chấn Hưng chưa hề nhắc chuyện này.

“Bẫy logic gì?” Giáo sư Lương lập tức đứng thẳng, ánh mắt sắc bén.

Tôi bấm chuyển slide, màn hình hiện đoạn mã phân tích dữ liệu đính trong phụ lục bài báo. “Ở dòng mã thứ bốn trăm linh bốn.” Tôi chỉ chấm laser. “Tôi dùng một hằng số giả định là 2,718 gần bằng số e. Nhưng nếu áp hằng số này vào phép biến đổi Fourier lượng tử mà Nhược Hân vừa nhắc, toàn bộ hệ ma trận sẽ sụp đổ và cho kết quả phân kỳ, chứ không hội tụ như kết luận của bài báo.”

Cả hội trường nín thở; các chuyên gia trên bục vội lật tài liệu, trán lấm tấm mồ hôi. “Đúng… đúng là vậy!” Một chuyên gia thốt lên. “Dùng hằng số này, phương trình vô nghiệm. Sao trước đây chúng ta không nhận ra?”

“Vì đó là một thuật toán ngụy trang.” Tôi bình thản giải thích. “Để phương trình hội tụ, hằng số thực phải là một số phức động giấu trong một lớp mã hóa mà chỉ khóa giải mã riêng của tôi mới mở được. Bản thảo Nhược Hân nộp chép y nguyên hằng số giả định kia. Cô ta thuộc lòng cách giải thích bề mặt nhưng không hề biết nền móng mình đứng lên là một cái hố rỗng.”

Mặt Nhược Hân trắng bệch như xác chết. Cô ta lùi lại, hai chân mềm nhũn, lắp bắp: “Không… không thể nào… ba ơi…” Cô ta quay sang cầu cứu Chấn Hưng. Nhưng sắc mặt ông ta còn khó coi hơn: bàn tay siết tay vịn ghế nổi gân xanh, mắt đầy kinh hoàng và phẫn nộ. Ông ta đã chi hàng triệu đô la mua chuộc chuyên gia làm giả chứng cứ, vậy mà bị một con nhóc mười bảy tuổi lật kèo chỉ bằng một con số.

“Giáo sư Lương.” Tôi quay sang vị viện trưởng đang sững sờ. “Thầy có thể yêu cầu Nhan tiểu thư cung cấp khóa giải mã để tìm ra hằng số thực sự không? Nếu cô ta là Zero thì chắc chắn phải biết.”

Mọi ánh mắt dồn về Nhược Hân. “Tôi… tôi quên mất rồi.” Cô ta run lẩy bẩy, nước mắt đầm đìa, chiếc mặt nạ nạn nhân rách toạc, để lộ bộ dạng tả tơi của kẻ đạo văn bị bắt tại trận.

“Quên sao? Vậy để tôi giúp cô nhớ.” Tôi xoay người, chộp cây bút dạ trên bàn, nhanh tay viết một dãy ký tự lên tấm bảng cạnh đó: khóa giải mã cùng hằng số thực sự. Viết xong nét cuối, tôi ném bút xuống bàn đánh cạch. Một hàm số liên kết với dãy Fibonacci.

Giáo sư Lương nhìn chằm chằm dãy số trên bảng rồi xuống bản thảo, đôi tay già run lên vì kích động. “Tuyệt vời… quá tuyệt vời!” Ánh mắt ông nhìn tôi tràn ngập ngưỡng mộ và tôn kính. “Sự sáng tạo này, tư duy vượt thời đại này, không còn nghi ngờ gì nữa. Em chính là Zero. Em là niềm tự hào của giới toán học nước nhà!”

Cả hội trường vỡ òa tiếng vỗ tay sấm dậy. Phóng viên bấm máy lia lịa ghi lại khoảnh khắc lịch sử. Sự thật phơi bày: kẻ mạo danh, kẻ ăn cắp không phải Nhan Sơ Đồng mà chính là công chúa Lam Sơn Nhan Nhược Hân. Giữa tiếng tung hô, tôi đứng trên bục cao, ánh mắt lạnh chiếu thẳng vào Chấn Hưng đang ngồi chết lặng. Khóe môi tôi nhếch thành nụ cười giễu cợt. Nhan Chấn Hưng, ông tưởng màn hôm nay chỉ nhằm chứng tỏ tôi là Zero? Sai rồi, nó chỉ là bậc thang để tôi tước nốt chiếc phao cứu sinh cuối cùng của ông.

Tôi lấy điện thoại, nhấn gửi một đoạn ghi âm đã chuẩn bị sẵn từ lâu, thẳng đến hộp thư cá nhân của lão gia tử nhà họ Nhan. Đoạn ghi âm rất ngắn, chỉ một câu của Chấn Hưng vào đêm ông ta lên kế hoạch làm giả: “Chỉ cần tống con nhóc Sơ Đồng vào tù. Tao sẽ dùng danh nghĩa của Nhược Hân bán đứt thuật toán AI cho tập đoàn đối thủ ở nước ngoài, ôm tiền bỏ trốn trước khi ông già phát hiện lỗ hổng tài chính của Nhan thị.”

Tôi cất máy, nhìn ông ta với vẻ thương hại. Ván này khép lại rồi, người chú ruột yêu quý ạ. Sáng mai ông sẽ nếm thử cảm giác bị chính dòng họ mình truy đuổi.